Ediṭha Aan

Laimi kan sii a kan hngalhter tu bik cu kan holh hi a si. Fanaule nih kan holh an thiam ti lo sual ah cun kan miphun an sinak cu an lotlau te ko lai. Mah hi nu le pa nih biapi in ruah a hau.

Indianapolis Laimi hmasa pawl hi kan miphun kau a ruat mi an si bang in, kan ngakchiale i Lai Holh an thiam nakding zong heh tiah an rak izuam lengmang. Biakin zong ah Laica cawn nak rak tuah tawn a si. Mi kan hon tam deuh tik belte ah tuah lengmang a har i nikum le tukum hrawng Indy Laimi le Lai krifabu zoh tik ah ngakchia Laica cawnter lei ah kan chambau ngaingai in a lang. Mah hi thachia ngaingai a si.

Atu lio hawihna hi cu sianginkhar lio a si, a kai zong cu an um ve na’n. Ngakchia an caan a lawn lio a si. An um zong a har. Mah liote hi Laica le Lai nunphung tehna chimh nak ah caan ṭha ngaingai a si ding a si. Hi lio caan i mah bantuk cawn nak aa tuah lo hi cu a paam ko.

Biatakte i khaan ah cun tuah khawh lo tuk ding a si hnga lo. Khuakhangtu ṭhaṭha kan ngei ko, cachimtu ṭhaṭha kan ngei ko, siangin lei rianṭuan zong kan ngei ko, biakin hrawng i inkhaan a khang kho ding zong kan ngei ko, bus kan ngei ko, i thilsikho si dawh te a si ko.

Krifabu apaakpaak i mahle ngakchia cio cawnpiak aa tuah khawh lo ah, bu kip ibawm tal in khua ikhaang seh, asilo ah, Chin Community min zong in resource ikawl seh law duh a si hnga.

<>< <>< <><

Na Hngalh Ah?

Tutan cu Tipilpetu Johan kong lawngte a si lai.
1. A nu min
(a) Rachel (b) Elizabet (c) Rebecca
2. A pa min
(a) Ehud (b) Hosea (c) Zakariah
3. Zei thilthuam pei aa hruk?
(a) tuu phaw (b) la hmangṭhia (c) kalauk hmul i tah mi
4. Zei pei rawl ah a ei?
(a) khuaihluti le khaubawk (b) mana (c) daangrawh
5. Bawi Zisuh he zeitin pei an rualchanh?
(a) pu-tu (b) cousin (c) unau, an si
6. Zisuh nakin zeitluk in dah a upat deuh?
(a) kum 12 (b) thla ruk (c) kum thum
7. Zei tiva ah pei tipil a pek hna?
(a) Zufareṭis (b) Kanesaret (c) Jordan
8. Johan lu ka duh e tiah Herod a hal tu aho?
(a) Herodias (b) Herodias fanu (c) Pailat
9. Zisuh nih Johan kha mizei a si a ti pei?
(a) mivanchia bik (b) Pathian tufa (c) nu hrin vialte lak i lianngan bik
10. Herod nih zei a sual e tiah a ti i pei Johan cu thong an thlak?
(a) lainawn (b) nupi chuh (c) Sabbath buar
*Aphi kawl hmanh

<><

Pa-le (pearl) ti mi pumṭek vaar khi tuarhnak theitlai a si. Cangkep (oyster) chung i hmunthur a luh tik ah khin, cengkep cu a faak dih. Hnawm i a taksa a doh nak zawn faak lo ding in a pum chung tiihang an ikhong i hnawm pumte cu an zual dih. Mah zual cu pumṭek vaar ah a chuak. Kannih zong kan nun ah harnak tlung tawn ko hmanh seh law, cu harnak lehrulh zia kan thiam ah cun, harnak chung hin Pathian thawng in thil ṭha a chuak kho ve. A dih tiang lungsau nunnem bel a hau.

---------

Rolung Baibal Caang Thim

Jeim 1:2-4; Ka u le ka nau hna, nan cungah hneksaknak a phunphun a tlun tikah vanṭha ah i rel u, zeicahtiah cu bantuk hneksaknak cu nan zumhnak in nan tei tikah in khawhnak nan ngei. Zeihmanh bau loin a tlingmi nan si nakhnga, a karlak ah ing kho loin um sual loin a dongh tiangin ing ko u.

--------

Kanhnulei Zarh Bak Kha Cu

Kanhnulei zarh pumh kha cu a nuam tuk e! Kan Praise & Worship hla nih an ṭha, Pathian sunhlawihnak hla lawngte. Mipuum kan tam, kan tlo fawn. Pathian biak he aa pehtlai lo mi biachiam, thawngthanh le hmanthlak tehna a um lo. Phungchim zong ah mah ṭhiamṭhiam. Zei hmanh nih hna a kan hnawh lo. Zalong le lungthote bak in Pathian kan bia kho—biatak le thlarau in. Tingtang pa thum he hla an sa i a ṭha tuk. Tingtang pa khat te he an sa i a ṭha tuk ṭhiamṭhiam. Hla hlun he, hla thar he. A nuam bak, a sung bak—bak bak bak! Kan lawm tia!

---------

Hihnu Cu

• solo thiah ah duet sak ti chiat. Nan sak khawh le solo sa ko u, nan sak khawh lo le mi hoih ko hna u—azei miruaih lengmang dah!

• chawnghlaang rel hruaitu nih inn ah irel cia i pulpit cung ah aw-ah lo ding; rel ding mi biatlangpi le a nambar chim zungzal ding

• fapawi le rianhmulo hi anmah thlacam rinh pah hna usi law. krifabu le a rian ca tu hi biatak deuh in cam cang usi law a ṭha lo maw

• inn i rawl dangh ah mahte i ilaak hau rawl dai pek ti chiat; rawl ṭhemhtu um ding “ṭakha-pyin” rawl kawh a um bal lo, lai phung ah. nan kan laklawh dih

Zahan Kha

Zahan Church School pawl parawkrem kha a menlo. Zoh awk tlak taktakte in an tuah khawh. An hruaitule an izuam nak kan upat ngaingai.

Sianginkhar Chung Ah

Na fale nuamhnak ah zei khua dah na khaan?

• nga na siaupi hna lai maw?
  
• outdoor ah na chuahpi hna lai maw?
  
• muvi na zohpi hna lai maw?
  
• shopping na kalpi hna lai maw?

Na fale zei hmanh na tuahpi hna lo ah an in tlaihchan kho hnga maw? ‘Nanmahte inuam u’ ti lengmang ah, tlei tuk sual hna seh, zei ah in rel ti hna hlah seh law naa nuam te hnga maw?

Na Pe Maw?

Thawhlawm i $1 cio kan thlak ah hin kan ṭhutnak man a pe fangfang kan si. Pathian ca apel hmanh a hlei lo.

Kan biakin hlaan man hi thla khat ah $1200 a si. Voi khat pumh ah $300 lengmang kan liam tinak a si. Mipuum 300 kan ti ah cun minung pa khat pumh nak man hi $1 khan a si.

Nai hrawng kan thawhlawm hi zarh khat ah $250 hrawng a chuak tawn. Zarh li ah $1000 tinak a si i kan ipumh nak man a hluh lo. $200 aa ba. Mah aa ba mi cu Pathian tangka (cheu-hra-cheu-khat) kan cawi lengmang tinak a si.

Biakin i cheu-hra-cheu-khat lawng kan chuahpi ah khin kanmah chaw Pathian kan pek mi apel hmanh aa tel lo. Cheu-hra-cheu-khat cu Pathian chaw cia hrimhrim a si. Zei he dah a lawh ti ah cun, khual tlawn kan tlunka ah kan thil sin ah mi thil aa cawh i ‘kan thil sin ah nan thil a um e’ ti i a ngeitu kan va pek hna bantuk khi a si, kanmah ta apel aa tel lo. Thawhlawm kan pek mi lawng khi Pathian kan pek taktak mi cu a si. Cheu-hra-cheu-khat i $100 na bur tik ah nangmah ta Pathian na pek mi cu $0 a si. Thawhlawm $100 na thawh ah cun nangmah ta na pek zat cu $100 a si.

Cuca’h cheu-hra-cheu-khat ca i $200 le thawhlawm thlak awk i $1 he biakin na phanh ah khin, nangmah chaw Pathian i a co mi cu $0 a si. Aziah tiah $200 cu amah ta cia a si. $1 cu na ṭhutdan man a si. Zei te na pe lo. J

LBC An Kan Tlawng Lai I

Kan ingaih ko, Thawngṭha an kan phorh hlei ah izohchunh awk an tlak nak zong a um leen lai. Pa pawl hlaremh sak, an hoiher le awchuah, an cauk tlaih ning tehna. Annih cu hlapi lawnge an remh. Nu no pawl cu dingdawng ṭha, ICBC pawl mipil le baanthlir lawngte. An nu upa pawl le pasal tluktluk. An holh cu Halkha Pidawta holh bakbak, khuate holh zong a um lai lo.

Mithar ca’h

• khualak ah cil chaak lo ding, mi coka sink zong ah chaak lo ding
• catphiat ihrawm a si lo, mahle ta cio hman ding
• khual le mipungleng ca’h catphiat, haṭawlnak le hnawhpuan irin zungzal ding
• pa nih, zun zun lai ah zunput ṭhutphah kau hmasa ding, zun zun dih poh ah kut iṭawl hrimhrim ding
• zun zun thawng thang lo ding in zun ding
• ṭelifawn chawnh ah thangpi i au a hau lo

Inn

•inchung i um lio zong ah inka hrenh zungzal ding
•mi i inka an kingh tik ah bih hmasa ding
•chun ah khua a lin ai tiah inka hon lo ding; thli lum a lut lai i aircon tha a paam

Mi Leen Tik Ah

• an imanh le manh lo hal/hlat hmasa ding
• ṭelifawn in chawnh hmasa ding
• inka kingh hmasa i, honh hnu lawng ah luh ding
• mi inn ṭelifawn tlaih lo ding
• len nak in ah na cell phone hmang tuk hlah
• an mising ileenpi tuk lo ding
• zarh khat voi khat nak tam leen lo ding

Mi mawṭaw icit tik ah

• kam haw thianter ding
• khaini sahdah hmawm/chaak lo ding
• holh tuk lo ding, umharpheng biruah ti lo cu
• datsi rawnpiak le lawmh bia chim philh lo ding
• mawṭaw hman man hi meng khat ah $0.48 hrawng in cozah nih a tuak, azeizong fonh ah

Miphor nih

• mi na sawm tik ah ‘paat’ tum lo ding
• ‘paat’ tum cu mihrut phung ah ruah ding
• na mawṭaw i mi an ṭumkai lai ah a gear kha ‘P’ ah chiahpiak hrimhrim ding, brake lamh irinh lo ding
• inka an luh tiang hngah i an lut kho cang ti hnu lawng ah kaltaak ding

APOI le POILO

• hnivenh, naupuak le ke i kal tehna hi apoi mi an si hrimhrim lo, zalon nak ram ah
• apoi mi cu cozah phung buar hi a si
• khualak i cilchaak tehna, zunput i kut ṭawltaak lo tehna hi cozah khap mi an si i buar ah cun an poi
• Mirang holh thiam lo hi a chia lo; rianhawi sin i nih lo le tluantlam lo tu hi a chia
• Nihmerh thluangthluan a sual lo, a fawi ve lo
• Lungre theih pah zong a poi lo, theih set lo zong poi tuk ve hlah.

HIP

Medicaid zong, Medicare zong a ngei lo mi ah, chawlut a ngei bak lo mi an si ah cun Wishard card sok khawh a si. Chawlut tlawmte a ngei mi, kampani insurance a ngei lo mi ca ah Healthy Indiana Plan ti mi health insurance a um, insurance man fawi. Indiana ramkulkh cozah i tukum i a ser thar mi a si.

A liampiak mi:
A herh mi a cover dih nawn ko, mit le ha ti lo cu. Fapawi le nau ngeih leipang belte Hoosier Healthwise program ah aa tel ca ah a cover ti lo.

Aho dah a sok kho?
Kum 18-64 mi, thla ruk chung health insurance a ngei lo cang mi, low income nih sok khawh. An chawlut atam bik ah mah zat lawng si ding:

Chungkhar
Minung zat Kum khat chawlut zat Thla khat chawlut zat
1 $20,400 $1700
2 $27,360 $2280
3 $34,320 $2860
4 $41,280 $3440
5 $48,240 $4020

A man zeizat?
An chawlut zachuah 2 le 5 kar (2%-5%) lawng an pek lai. Zeizat dah a si lai ti cu an chawlut zat le an chungkhar minung zat nih a ngeih lai i hiti hin a si lai:

Thlatin chawlut zat Na thawh ding zat Thla khat i na liam ding zat Cozah i liam ding zat
$0 - $850 2% $17 $896
$851 - $1063 3% $32 $716
$1064-$1276 4% $51 $488
$1277-$1489 5% $74 $212
$1490-$1701 5% $85 $80

Mah kong hngalh deuh khawh ning:
1. http://www.in.gov/fssa/hip/ ah kal.
2. Motoko hal, (317)-781-4994 ex. 1162 ah.
3. Chin Community upa te hal.

Fapawi ca’h

Pumlawnglo i um chung izohkhenhning le nau zohkhenhning tehna cawnpiaknak a um i, nizan zong ah khan CEBC biakin ah aa tuah, avoikhat nak. A herh ning in thla thum voi khat ti bantuk zong kan tuah ko lai i, kai a duh mi (fapawi rih lo zong) nih Chin Community upa sin ah min pek ding a si. A kai mi cu nauṭhut (car seat) le nau herhpang sei khat cio he an tlung lai. Sizung i kum tampi sazamah a ṭuan cang mi nih chimh a si lai.

Mawṭaw Mongh Ning

Lai Holh i chuah mi a cauk cawk awk kan hmu lo e nan ti kha Chin Community upate sin ah a taang rih ko e an ti. Salai Daniel Sakhong hal khawh.

Dallas Civui

ICBC Mino hi civui kal an duh tuk rua tiah ti in upa zong nih onh nan si i, ataktak ah kal an zuam setsai lo ti a si ṭung. Nan zuam lo ah aziah dah nan tenh, tangka heu in? Hla fung khat remh ruah i mi civui hrawn le meng 900 hlat kal lai cu amantahla. Nuamh le nuamh lai lo, miak le miak lai lo.

Niagara Falls Civui

Pa rual Dallas ah, nu rual Buffalo ah kal ding ti maw a si, atu hi? Atu tan hi Niagara Falls ah Lai mino tampi iton dawh aa si, khua dang (Canada lei zong) in an ra cio lai i. Indianapolis lawng hmanh in mawṭaw pazeizat dek a pok lai. Buffalo khua night club cu Lai mino laam nak ah can dawh a si. Buffalo hi Indianapolis in meng 500 tluk a hlaat.
Isiah Robertson nih Bawi Zisuh a ṭum tik ah Niagara Falls hin bia a caih lai i, tuu le maheh a ṭhen hna lai i maheh cu Goat Island ah an kal lai i mahka cun Niagara tilipi (mah tik ah cun meihang ah aa cang cang lai i) ah an tla lai e a ti.

An Ti

•Food Stamp i kan cawk khawh bak mi le cawk kan itimh mi: makphek sum, buh um, phone card, Lai hlaphel le pher tehna an si i mawṭaw hmanh kan ngamh nawn an ti.

•Indy Lai pasatorte hi aziah dah an krifabu nawl lo in meṭing an kai le pasator-bu dirh hawihna an tuah hnga, irem taktak ṭung hna lo ah, an ti.

Rolung Capo

Tuahsernak in vancung khua kai a si lo i zumh a herh nak kong Church School ngakchia pawl pasatorpa nih a cawnpiak hna i a dih in tahchunhnak he bia a hal hna. “Ka ngeihchiah vialte man tlawm tete in zuar dih ning law vancungkhua ah ka kai lai maw?” a ti hna. “Kai hlah” an ti dih. “Asi ah zarhfatin te biakin thianh ning, a herh mi poh tuah dih ning law tah ka kai hnga maw?” a ti hna. “Kai hlah” an ti dih hoi. “Asile vancung khua ka kai nakding ah zei dah a hau?” a ti hna. Hnulei in ngakchiate nih, “Na thih a hau” a ti.

Aphi kha:
1. (b); 2. (c); 3. (c); 4. (a); 5. (b); 6. (c); 7. (c); 8. (b); 9. (c); 10. (b). Ref: Luke 1, Mathai 3, Mark 6, Mathai 11:9-14.

--------

Rolung cazual hi Indiana Chin Baptist Church, Nunphung le Zatlang chuah mi a si. ICBC ca i chuah mi a si tawn na’n aduh ve mi midang an um ṭheu ca ah atutan hi krifabu dang sin zong ah kuat a si. –Ediṭha Ceu Hlun

---------
Seven days without prayer makes one weak.

---------